Kil nedir?

Islandığı zaman çeşitli şekiller alabilen, geçirimsiz yumuşak yağlı bir toprak. Yeryüzünde (havanın kayalara olan tesiriyle meydana gelen), yer kabuğunun az veya daha derin yerlerinde tabakalar halinde mineral yataklarında dağılmış kütleler halinde bulunur. Keza göl ve okyanusların dibinde, çöllerin altında ve nehir deltalarında rastlanırkil

Kil, yumuşak ve çok ince tanecikli (kumdan ince) bir materyaldir. Kil mineralindeki atomlar ya bir kafes veyahut bir zincir dizilişi şeklindedir. Kilin esas maddesi alüminyum silikat hidratı olup, türüne göre yanında sodyum, potasyum, kalsiyum, mağnezyum ve demir gibi diğer elementlerin bileşikleri de mevcut olabilir.

Kilin ticari kıymeti, plastik özelliğinden ileri gelmektedir. Çünkü nemli kil, istenilen şekil verildikten sonra kurutularak veya fırında pişirilerek, şeklini muhafaza edecek biçimde sertleştirilebilir. Kil, ihtiva ettiği materyale göre, dayanıklılık ve şekil verilebilirlik kazandırmak üzere bir dolgu maddesi olarak birçok üründe plastik, kauçuk, kağıt ve boya üretiminde kullanılır. Kilin kimyevi inertliği ve yüksek sıcaklığa dayanıklılığı uygulama alanını oldukça genişletmiştir. Kil çeşitleri:

Killer, saflık derecelerine ve fiziki durumlarına göre, çeşitli tipler arz eder. Kaolen, smektik kiler, plastik killer, refrakter killer vs.

Kaolen, kilin en saf şeklidir. Rengi beyazdır ve piştikten sonra gene beyaz kalır. Su ile temizlendikten sonra, genellikle % 90 safiyetindedir. Memleketimizde önemli kaolen yatakları mevcuttur (Kütahya). Smektik killer, bazı yabancı maddeler, özellikle kireç, magnezyum ihtiva eder ve renk veyahut yağ giderici olarak kullanılır.

Plastik killer, yani tuğla killeri, bilhassa tuğla ve çanak, çömlek imaline yarar ve en çok kullanılan kil nev’ini teşkil eder. Bu tip killerin bileşiminde, silis ve alüminden başka, daima demir oksit ve bazen da kireç bulunur ve bu komponentlerin oranları, geniş limitler arasında değişir. Aşağıdaki kil bileşimi bu hususta bir fikir vermektedir:

SiO 2

Al 2 O 2 Fe 2 O 3

CaO

% 57,64 % 27-35 % 1-3,5 % 0,1-7

Haloysit, kaolinite benzer bir kil minerali olup özgül ağırlığı kaolinitten düşüktür. Yapıları genellikle litlidir. bazen borumsu prizma biçiminde de bulunurlar.

Marn adı verilen topraklar, az veya çok kil ihtiva eden kalkerlerden ibarettir. Renkleri çok defa beyaz olan bu karışımlar bazı çinilerin imalinde ve gübre olarak, toprağın ıslahında kullanılır.

Okr adı altında tanınan, demirce zengin killi kumlar da bir nevi madeni boya olarak oldukça önemli uygulanma alanları bulmuştur. Sarı renkte olan bu killi kumlar, kavruldukları zaman gene boya olarak kullanılan kırmızı okr’ları verir.

Refrakter killer de ayrı bir sınıf teşkil ederler. Tabiatı ile yüksek sıcaklıklara dayanması icab eden bu özel karışımların, demir ve kireç ihtiva etmesi tehlikelidir.

Bentonitler, montmorillonit tipinde, kompleks bir alüminyum, demir ve kalsiyum, bazen da sodyum silikattan meydana gelmiş olup, su içinde, bir jel meydana getirerek şişme-özelliğine sahiptirler ve birçok alanlarda kullanılırlar.

Kilin kullanma sahaları: Kilin en mühim kullanılma sahası seramik endüstrisidir. Kil, su ile yumuşatılıp istenilen şekil verildikten sonra dayanıklılığını arttırmak için önce yavaş ısıtılarak kurutulur.

Daha sonra 2000°C’de fırında pişirilir. Sağlam, sabit bağlanmış porselen nesnesi teşekkül eder. Yüksek saflıktaki kaolen, Amerika’nın güney batısında, Corwall’de, İngiltere’de ve Çekoslavakya’da çıkarılır. Fırın duvarlarını yapmada kullanılan refrakter tuğlaların esas yapısı kaolen olup yanında kromit, mağnezit vs. gibi tabii materyaller de bulunur.

Kaolenin en mühim kullanma sahalarından biri de kağıt endüstrisidir. Bir dolgu maddesi olarak kullanılan kilin saflık derecesi ve tane büyüklüğü mühim olup, dikkatlice kontrol edilmelidir.

Kilin mühim bir kullanılma alanı da petrol kuyularıdır. Keza petrolün rafinasyonunda bir katalizör olarak kullanılır. Ayrıca kil, su geçirmeme özelliğine sahip olduğundan baraj ve göllerin dolgularında da kullanılır.

Sözlükte "kil" ne demek?

1. İslandığı zaman kolayca biçimlendirilebilen yumuşak ve yağlı toprak.

Kil kelimesinin ingilizcesi

[Kil'ayim] adj. chilly, frigid, frosty
adv. bleak
v. shiver, quiver; kill, murder
Köken: Farsça

--Reklam--